Ngành thép châu Âu đang phát đi tín hiệu “báo động đỏ”! Lo ngại sâu sắc về các mức thuế mới của Hoa Kỳ và nguy cơ một “làn sóng” thép giá rẻ từ các quốc gia khác tràn vào thị trường nội khối do chuyển hướng thương mại, các nhà lãnh đạo ngành thép EU đang khẩn thiết kêu gọi Ủy ban châu Âu (EC) hành động ngay lập tức. Trong cuộc đối thoại cấp cao với Chủ tịch EC Ursula von der Leyen vào ngày 7 tháng 4 năm 2025 vừa qua, yêu sách về các biện pháp phòng vệ thương mại mới, mạnh mẽ hơn và triển khai sớm hơn đã được nhấn mạnh như một ưu tiên sống còn.
Lo Ngại Chuyển Hướng Thương Mại & Biện Pháp Hiện Hành Bị Chê “Yếu Kém”
Mối đe dọa kép đang treo lơ lửng trên ngành thép EU:
- Tác động trực tiếp: Thuế quan của Mỹ ảnh hưởng đến các sản phẩm thép và các ngành sản xuất liên quan của EU.
- Nguy cơ chuyển hướng thương mại (Nghiêm trọng nhất): Lượng thép khổng lồ vốn định xuất khẩu sang Mỹ từ các nước thứ ba có thể sẽ chuyển hướng, đổ bộ vào thị trường EU vốn đã mong manh, gây áp lực giá và cạnh tranh không lành mạnh.
Tình hình càng trở nên cấp bách khi các biện pháp phòng vệ thương mại hiện tại của EU (dự kiến hết hạn vào tháng 6 năm 2026) bị ngành công nghiệp đánh giá là “yếu kém”. Eurofer (Hiệp hội Thép châu Âu) chỉ ra rằng các biện pháp này đã “bị suy yếu nghiêm trọng do được nới lỏng, khiến phần lớn mặt hàng nhập khẩu truyền thống vào EU mà không chịu bất kỳ mức thuế nào”.
Yêu Sách Khẩn Cấp: Cần “Lá Chắn” Phòng Vệ Mới Ngay Lập Tức!
Trước tình hình đó, ngành thép EU không thể chờ đợi. Họ đưa ra những yêu cầu cụ thể và khẩn cấp:
- Triển khai ngay: Các biện pháp phòng vệ thương mại mới cần được áp dụng sớm hơn nhiều so với kế hoạch, không nên đợi đến Quý III/2025 hay chờ đến khi biện pháp cũ hết hiệu lực vào năm 2026.
- Phạm Vi Rộng Hơn: “Lá chắn” mới phải bao gồm cả những loại thép hiện chưa được bảo vệ và, quan trọng hơn, cần mở rộng sang các sản phẩm hạ nguồn sử dụng thép (tương tự cách Mỹ đã làm). Điều này nhằm ngăn chặn việc lách luật bằng cách nhập khẩu các sản phẩm thành phẩm thay vì thép nguyên liệu.
Phát ngôn viên Eurofer nhấn mạnh: “Chúng tôi hoan nghênh sáng kiến của Chủ tịch Ủy ban châu Âu… Cuộc họp diễn ra tích cực và chúng tôi mong đợi các bước tiếp theo sớm được triển khai”.
Ưu Tiên “Hàng Nội Khối” & Giữ Chân Nguồn Phế Liệu Sắt Thép Sống Còn
Bên cạnh phòng vệ thương mại, ngành thép EU còn nhấn mạnh hai giải pháp quan trọng khác để tăng cường sức mạnh nội tại:
- Ưu tiên thép EU: Hiệp hội Eurometal đề xuất tận dụng các gói mua sắm công để ưu tiên sản phẩm thép sản xuất tại EU, thúc đẩy tiêu dùng nội địa, đặc biệt trong các dự án hạ tầng xanh và quốc phòng.
- Giữ lại nguồn phế liệu: Nguồn thép phế liệu – nguyên liệu quan trọng cho sản xuất thép xanh qua tái chế – đang ngày càng cạn kiệt trong EU. Ngành công nghiệp đề nghị EU có biện pháp hiệu quả để giữ lại nguồn tài nguyên chiến lược này trong khối, thay vì để xuất khẩu ồ ạt.
CBAM Cần Được Rà Soát & Vai Trò Của Các Sáng Kiến Hiện Có
Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon (CBAM) được kỳ vọng sẽ tạo sân chơi bình đẳng, nhưng ngành thép cho rằng cần đẩy nhanh quá trình rà soát CBAM để khắc phục các lỗ hổng còn tồn tại, đảm bảo cơ chế này thực sự hỗ trợ các nhà sản xuất EU.
Mặc dù hoan nghênh các sáng kiến như Kế hoạch Hành động Ngành thép và Kim loại (SMAP) hay Thỏa thuận Công nghiệp Sạch từ EC, ngành thép nhấn mạnh rằng những kế hoạch này cần được triển khai khẩn cấp và toàn diện mới phát huy tác dụng.
Ông Paul Voss, Tổng giám đốc European Aluminium, cũng đồng tình về tính cấp bách: “Chúng tôi… kỳ vọng hành động nhanh chóng, hiệu quả để ngăn chặn thất thoát nguồn [thép] phế liệu, tăng cường phòng vệ thương mại và giải quyết tác động từ thuế quan của Mỹ”.
Tác Động Ngược Lên Mỹ & Đòn Bẩy Đàm Phán Tiềm Năng Của EU?
Một góc nhìn thú vị được Eurometal chỉ ra: Các biện pháp bảo hộ của Mỹ có thể phản tác dụng. Việc thị trường Mỹ phụ thuộc 25%-30% vào thép nhập khẩu, cộng với lạm phát đối với hàng nhập khẩu, đang gây áp lực lên chính các ngành công nghiệp hạ nguồn và vận tải của Mỹ, có khả năng làm suy yếu năng lực cạnh tranh của nước này.
Điểm yếu này, cùng với việc EU có thế mạnh hơn Mỹ trong lĩnh vực dịch vụ (đặc biệt là công nghệ), có thể trở thành đòn bẩy tiềm năng trong các cuộc đàm phán thương mại xuyên Đại Tây Dương sắp tới.
Xem thêm các loại ống thép khác của Hương Đạt
#NganhThepChauAu #ThepEU #PhongVeThuongMai #ThueThepMy #ThuongMaiThep #Eurofer #Eurometal #CBAM #ChuyenHuongThuongMai #UrsulavonderLeyen #UyBanChauAu #KinhTeEU #ThepPheLieu #BaoHoThuongMai
